Hemen Hesapla
🧾LIC (Oluşmuş Hasarlar Yükümlülüğü)
Bu başlıkta tek bir interaktif sayı hesabı sunmuyoruz — nedenleri:
- LIC = BEL (iskontolu beklenen hasar nakit akışları) + RA. Eski 'muallak hasar karşılığı'nın IFRS 17 karşılığıdır.
- Tek bir kapalı formül yoktur: hasar dosya bazlı sistem + aktüer IBNR modeli + iskonto eğrisi + RA politikası birleşir.
- PAA seçilmiş olsa bile LIC için tam IFRS 17 (iskonto + RA) zorunludur — bu sıkça atlanan noktadır.
- Hareket tablosunda operasyonel etki (yeni hasar / ödeme / revizyon) ile finansal etki (iskonto unwind, oran değişimi) ayrıştırılmalıdır.
Pratik hesap için ilgili bileşen sayfalarına bakın: CSM, RA, PAA LRC.
Eğitim amaçlı içeriktir; raporlama tutarı için şirket politikası, aktüer görüşü ve güncel TFRS 17 / TMS 17 düzenlemeleri esas alınmalıdır.
Nedir?
**LIC (Liability for Incurred Claims / Oluşmuş Hasarlar Yükümlülüğü)**, bilanço tarihine kadar **gerçekleşmiş ama henüz tamamı ödenmemiş** hasarlar için ayrılan IFRS 17 yükümlülüğüdür.
Eski TFRS 4 dünyasındaki "muallak hasar karşılığı"nın IFRS 17 karşılığıdır, ama daha kapsamlıdır:
- **BEL (Best Estimate of Liability):** Beklenen tüm gelecekteki hasar ödemelerinin olasılık ağırlıklı tahmini. Raporlanmış (RBNS) + raporlanmamış (IBNR) + masraf tahsisleri (ALAE/ULAE). - **İskonto etkisi:** Beklenen ödeme tarihlerine göre nakit akışları **bugüne indirgenir**. (Eski sistemde yoktu — bu büyük fark.) - **RA (Risk Adjustment):** Finansal olmayan risk için ek tampon.
**LIC = BEL (iskontolu) + RA**
Bu sayfa **bilgi sayfasıdır** — gerçek LIC tutarı, aktüer modeli ve hasar dosyası bazlı sistem çıktısıyla hesaplanır.
Neden Önemli?
LIC, sigortacılık şirketinin **gerçekten ne kadar hasar ödemekle yükümlü olduğunu** gösterir. IFRS 17 ile gelen iskonto ve RA, eski muallaktan **farklı bir sayı** üretir.
- **İskonto, LIC'i küçültür** (beklenen ödeme uzun vadeli ise belirgin etki). - **RA, LIC'i büyütür** (ihtiyatlılık tamponu). - **IBNR tahmin yöntemi** (zincir merdiveni, Bornhuetter-Ferguson, Cape Cod vb.) sonuca büyük etki eder.
LIC değişimi, gelir tablosunda **sigortacılık hizmet gideri** ve **finans gideri** olarak ayrışır — bu ayrım analist okumasında kritiktir.
Formüller
LIC genel ifade
LIC = BEL (iskontolu nakit akışları) + RABEL = beklenen tüm hasar + masraf nakit akışlarının iskontolu toplamı; RA finansal olmayan risk tamponu.
Eski muallak ile köprü
LIC ≈ (Eski Muallak — undiscounted) − İskonto Etkisi + RAEski TFRS 4 muallak rakamından IFRS 17 LIC'e geçişin kavramsal yorumu (gerçek geçiş daha komplikedir).
Adım Adım Hesaplama
- 1Hasar dosyalarını dönem ve branş bazında çekin (RBNS).
- 2Aktüer ile IBNR + ALAE/ULAE dahil **toplam beklenen hasar nakit akışını** kurun.
- 3Beklenen ödeme zamanlamasını çıkarın ve uygun iskonto eğrisi ile bugüne indirgeyin.
- 4RA'yı (politika yöntemi) LIC'e dağıtın.
- 5Bilançoya LIC olarak yansıtın; hareket tablosunu (açılış / yeni hasar / ödeme / revizyon / iskonto unwind) dipnotta açıklayın.
Gerçek Hayat Örnekleri
Kavramsal hayali örnek
LIC ≈ 10.300.000 ₺
İskonto LIC'i küçültür, RA büyütür. Net etki portföy süresine ve risk dağılımına bağlıdır. Sayı tamamen eğitim amaçlıdır.
Excel'de Nasıl Yapılır?
Hasar hareket tablosu (rapor satırı)
=Acilis+YeniHasar-Odeme+Revizyon+IskontoUnwind+RAHareketDipnotta LIC roll-forward için temel iskelet.
Sonucu Nasıl Yorumlamalı?
| Aralık | Anlam |
|---|---|
| LIC artıyor | Yeni dönem hasarları yüksek veya RA yukarı revize edildi. |
| LIC azalıyor | Hasar ödemeleri hızlandı veya iskonto / yöntem revizyonu olumlu. |
| Hareket tablosunda 'iskonto unwind' büyük | Portföy uzun vadeli; her dönem otomatik finansal gider doğar. |
İpuçları & Dikkat Edilecekler
- 💡PAA seçilmiş olsa bile LIC için **tam IFRS 17 (iskonto + RA)** zorunludur.
- 💡İskonto eğrisi seçimi (top-down vs. bottom-up) politikadır ve denetim sorgular.
- 💡Hareket tablosunda **operasyonel etki** (yeni hasar, revizyon) ile **finansal etki** (iskonto unwind, oran değişimi) ayrıştırılmalıdır.
- 💡Eski muallak rakamı ile LIC arasında köprü tablosu, iç kontrol için faydalıdır.